Share |

Η αρχαιολογική σκαπάνη «έβγαλε» Μυκηναϊκό Ανάκτορο στο Ξηροκάμπι

Σημαντικά ευρήματα στην Κοιλάδα του Ευρώτα
Η μυκηναϊκή εγκατάσταση του Αγίου Βασιλείου είναι αναμφισβήτητα σημαντική

Σημαντικά ευρήματα για τη Λακωνία της Μυκηναϊκής εποχής ήρθαν στο φως μετά την έναρξη των ανασκαφών στην περιοχή του Αγίου Βασιλείου στο Ξηροκάμπι.

Όπως σημειώνει η εφημερίδα Λακωνικός Τύπος στο ρεπορτάζ που υπογράφει η Κωνσταντίνα Καπερώνη: Τα στοιχεία από την αρχαιολογική σκαπάνη απαντούν θετικά στο ερώτημα που χρόνια τώρα έχει απασχολήσει τους αρχαιολόγους περί ύπαρξης ή μη διοικητικού-ανακτορικού κέντρου στη Λακωνία.

Παρά τα πολυάριθμα μυκηναϊκά ευρήματα και τις σημαντικές θέσεις που έχουν εντοπιστεί και ανασκαφεί, δεν υπήρχαν μέχρι πρότινος ενδείξεις που να συνηγορούν σε αυτό το ενδεχόμενο. Ωστόσο η σημαντική όπως αποδείχθηκε θέση του Αγίου Βασιλείου, φώτισε περισσότερο την εικόνα της μυκηναϊκής Λακωνίας, τοποθετώντας στo κέντρο της μια κεντρική διοικητική οργάνωση.

Η περιοχή του Αγίου Βασιλείου είναι μια χαμηλή λοφοσειρά στο νοτιοδυτικό τμήμα της πεδιάδας της Σπάρτης σε απόσταση 12 περίπου χιλιομέτρων από την πόλη και αποτελούσε, όπως έδειξαν οι έρευνες, έναν πυκνοκατοικημένο και εκτεταμένο μυκηναϊκό οικισμό.

Όλα ξεκίνησαν το 2008, όταν σε διπλανό λόφο του αρχαιολογικού χώρου βρέθηκε η πρώτη πήλινη πινακίδα Γραμμικής Β στη Λακωνία και στα γραφεία της Ε΄ΕΠΚΑ σήμανε συναγερμός. Οι αρχαιολόγοι εποπτεύοντας την γύρω περιοχή, βρήκαν άλλη μια πινακίδα και… ένα ακόμα ταξίδι στο χρόνο ξεκίνησε.

Από το 2010, η ανασκαφή συνεχίζεται ως συστηματική, υπό την αιγίδα της Εν Αθήναις Αρχαιολογικής Εταιρείας και τη διεύθυνση της τ. διευθύντριας της Ε΄ Εφορείας κ. Αδαμαντίας Βασιλογάμβρου.

Ο Λακωνικός Τύπος συνάντησε την υπεύθυνη της αρχαιολογικής ανασκαφής και επίτιμη πια διευθύντρια αρχαιοτήτων, η οποία και μας ενημέρωσε διεξοδικά για τα σημαντικά αυτά ευρήματα.

Όπως επεσήμανε η κ. Βασιλογάμβρου, οι πέντε πινακίδες Γραμμικής Β, οι οποίες δε βρέθηκαν σε αρχαιολογικό στρώμα, μιλούν για παραγωγή αρωματικών υλών, για μεγάλο αριθμό όπλων και υφασμάτων. Κυρίως όμως υποδεικνύουν την ύπαρξη αρχείου, το οποίο ωστόσο δεν έχει ακόμα βρεθεί, ενώ προσδίδουν στην μυκηναϊκή εγκατάσταση του Αγίου Βασιλείου χαρακτηριστικά διοικητικού-ανακτορικού κέντρου.

Η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε επίσης στο φως ένα οικοδόμημα του 14ου πΧ αιώνα, αποτελούμενο από εφτά τουλάχιστον δωμάτια, που καταστράφηκε από πυρκαγιά. Σε δωμάτιο του κτηρίου που ανασκάπτεται, βρέθηκαν πάνω από 17 ξίφη, κολλημένα μεταξύ τους εξαιτίας των μεγάλων θερμοκρασιών που αναπτύχθηκαν και τοποθετημένα πιθανώς σε κιβώτιο.

Σε παρακείμενο δωμάτιο βρέθηκαν υπολείμματα συμποσίου, (οστά ζώων, δύο χάλκινα αγγεία, σπασμένες κύλικες κ.α), ενώ στον αμέσως επόμενο χώρο, είχαν απομείνει πολλά σημαντικά και πολύτιμα ευρήματα, όπως λαιμός λίθινου τελετουργικού αγγείου με διπλό χείλος, τροχήλατο ειδώλιο ταύρου, κεφαλάκι μικρού ειδωλίου από ελεφαντόδοντο, αιγυπτιακός σκαραβαίος κ.ά.

Τα παραπάνω αρχαιολογικά ευρήματα, σε συνδυασμό με τα θραύσματα τοιχογραφιών που βρέθηκαν, οδηγούν στο ασφαλές συμπέρασμα, πως ιδιοκτήτης του κτηρίου κατείχε υψηλή θέση στη Μυκηναϊκή ιεραρχία. Ωστόσο, οι αρχαιολογικές έρευνες δεν έχουν καταλήξει ακόμα αν αυτό το κτήριο είναι το κεντρικό του οικισμού. Η γεωφυσική έρευνα έδειξε ένα πολύ μεγαλύτερο οικοδόμημα 35 περίπου μέτρων, με τοίχους 1,5 μ. πάχους, το οποίο ακόμα δεν έχει ανασκαφεί.

Δεδομένης της πάγιας τακτικής του υπουργείου Πολιτισμού να μη χρηματοδοτεί τις συστηματικές ανασκαφές, η επίτιμη διευθύντρια αρχαιοτήτων, εξηγεί στο «ΛΤ» πως τα σημαντικά αυτά ευρήματα έρχονται στην επιφάνεια και με ποίους πόρους.

Σύμφωνα με εγκύκλιο του υπουργείου Πολιτισμού οι συστηματικές ανασκαφές πρέπει να καλύπτουν τις δαπάνες τους και ως εκ τούτου, το ΥΠΠΟΤ δεν επιδοτεί την ανασκαφή. Βασικός χρηματοδότης είναι το Ινστιτούτο για την Προϊστορία του Αιγαίου (INSTAP) από την Αμερική, ενώ παράλληλα, το Ίδρυμα Ψίχα καλύπτει με μικρά ποσά τη συντήρηση. Εξάλλου, σημαντικό ρόλο στην προσπάθεια αυτή καταβάλλουν και οι ιδιώτες με χορηγίες.

«Η γεωφυσική έρευνα που κάναμε χρηματοδοτήθηκε από τον κ. Τζίμη Καρούτζο, έναν Ξηροκαμπίτη που ζει και δραστηριοποιείται στον Καναδά», σημείωσε η κ. Βασιλογάμβρου, ενώ δεν παρέλειψε να αναφερθεί στη σημαντική βοήθεια που προσφέρουν ο πρώην Δήμος Φάριδος, ο ομολογουμένως δραστήριος Πολιτιστικός Σύλλογος της οικείας Τοπικής Κοινότητας, αλλά και ο Δήμος Σπάρτης.

Όσον αφορά στη δυνατότητα ταυτοποίησης του ονόματος και στην πιθανότητα να έχει βρεθεί το ανάκτορο του Μενελάου, η κ. Βασιλογάμβρου σημείωσε χαρακτηριστικά:

«Η μυκηναϊκή εγκατάσταση του Αγίου Βασιλείου είναι αναμφισβήτητα σημαντική. Η έρευνα εκεί έχει δώσει στοιχεία, που για πρώτη φορά συναντάμε στη Λακωνία. Στοιχεία που απαντούν θετικά στο ζήτημα της ύπαρξης ή μη διοικητικού κέντρου και στην περιοχή αυτή του Μυκηναϊκού κόσμου. Όσον αφορά σε μένα, οφείλω και επιλέγω να σταθώ σε αυτά. Στο όνομα της Μυκηναϊκής πόλης που έζησε και αναπτύχθηκε στον Άγιο Βασίλειο, εγώ προσωπικά ουδέποτε έχω αναφερθεί. Αν είναι η Φάρις, η Μέσση, η Λακεδαίμων ή άλλη, το αφήνω στην άκρη, τουλάχιστον για το ορατό μέλλον. Θεωρώ ότι επιβάλλεται να περιμένουμε, να αφήσουμε τον ίδιο τον αρχαιολογικό χώρο να μιλήσει και να ακούσουμε προσεκτικά αυτά που έχει να μας πει. Αυτός και μόνο αυτός, με την πρόοδο της έρευνας, μπορεί να μας δώσει στοιχεία, που θα μας επιτρέψουν να κατανοήσουμε πλήρως το χαρακτήρα του και τον τρόπο που λειτούργησε στο χωρικό και χρονικό του πλαίσιο. Αυτό για μένα θα είναι το ουσιαστικό αποτέλεσμα. Το όνομα ενδεχομένως κάποτε να το γνωρίσουμε, ενδεχομένως όχι. Άλλωστε, πιστεύω πως πρέπει να είμαστε επιφυλακτικοί, όταν προσπαθούμε να προσεγγίσουμε τη Μυκηναϊκή τοπογραφία βάσει των ομηρικών επών και το εφαρμόζω κατά γράμμα. Απελθέτω λοιπόν απ εμού το ποτήριον τούτο, του Μενελάου και της Ελένης, έστω και το χρυσό».

ΠΗΓΗ

Υποβολή νέου σχολίου

Το περιεχόμενο αυτού του πεδίου παραμένει ιδιωτικό και δε θα εμφανίζεται δημόσια.
  • Διευθύνσεις ιστού και e-mail μετατρέπονται αυτόματα σε παραπομπές.
  • Επιτρεπόμενες ετικέτες HTML: <a> <em> <u> <strike> <strong> <sup> <sub> <h2> <h3> <h4> <h5> <h6><cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd> <p> <br>
  • Αυτόματες αλλαγές γραμμών και παραγράφων.
  • Internal paths in double quotes, written as "internal:node/99", for example, are replaced with the appropriate absolute URL or relative path.

Περισσότερες πληροφορίες για τις επιλογές μορφοποίησης

CAPTCHA (ΕΡΩΤΗΣΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ)

Δώστε ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ τους τέσσερις αριθμούς που βλέπετε στην παρακάτω εικόνα

Image CAPTCHA
Εισάγετε τους τέσσερις αριθμούς που βλέπετε στην εικόνα (αριθμητικά και όχι ολογράφως)